O 2:17 w nocy zadzwonił do mnie telefon ze szpitala i to on podzielił moje życie na dwie części.

Potem zjawiła się żona mojego syna w markowych okularach przeciwsłonecznych i zaczęła mówić, jakby była już w połowie drogi poza miastem.

Nie do pomyślenia.

Telefon zadzwonił o 2:17 w nocy. Zawsze bałem się telefonów w środku nocy, tych zwiastunów wieści zbyt strasznych, by czekać na świt. Drżącą ręką sięgnąłem po telefon po trzecim sygnale.

„Pani Reynolds, tu szpital Mercy. Pani syn James został przyjęty z podejrzeniem tętniaka mózgu. Proszę natychmiast przyjechać.”

Świat stanął na głowie. Miałam sześćdziesiąt pięć lat i przeżyłam śmierć męża dekadę wcześniej, ale nic nie przygotowało mnie na ten moment. James – mój genialny, dobroduszny jedynak – nie mógł umierać. To nie był naturalny porządek rzeczy.

Przybyłam do szpitala, wciąż w koszuli nocnej pod płaszczem, z rozczochranymi włosami i drżącymi rękami, gdy podawałam swoje nazwisko w recepcji. Ponury lekarz zaprowadził mnie do prywatnego pokoju konsultacyjnego, a słowa, które po tym nastąpiły, zrujnowały mój świat. Ogromny tętniak. Żadnych oznak ostrzegawczych. Nic nie dało się zrobić. Już odszedł. Już odszedł. Mój James – odszedł.

Godziny zlewały się w jedno, gdy papierkowa robota i decyzje, które żadna matka nigdy nie powinna podejmować, spadały na mnie jak lawina. Było prawie południe, kiedy w końcu pojawiła się Sophia, żona Jamesa od dziesięciu lat – markowe okulary przeciwsłoneczne zasłaniały jej oczy, a jej paznokcie o drogich paznokciach niecierpliwie stukały w telefon.

„Był korek” – powiedziała, nie patrząc mi w oczy – „i musiałam znaleźć kogoś, kto zajmie się Lucasem”.

Zadzwoniłam już do szkoły Lucasa, porozmawiałam z jego nauczycielką i umówiłam go na spędzenie dnia z rodziną jego najlepszego przyjaciela. To, że Sophia o tym nie pomyślała – że zostawiła ich ośmioletniego syna bez informacji o stanie zdrowia ojca – było niestety typowe dla kobiety, którą poślubił mój syn.

„James odszedł” – powiedziałem po prostu, obserwując reakcję, która podpowiedziałaby mi, jak zareagować.

Idealnie pomalowane usta Sophii ułożyły się w małe O w geście zaskoczenia. Jej dłoń powędrowała do gardła w geście, który mógłby się wydawać naturalny, gdybym nie spędziła lat obserwując wyrachowane popisy mojej synowej.

„Ale wczoraj wszystko było w porządku” – powiedziała Sophia łamiącym się głosem. „Zjedliśmy kolację, a potem pracował w swoim gabinecie. Poszłam wcześnie spać. Nawet nie powiedziałam dobranoc”.

Przez chwilę na jej twarzy pojawił się autentyczny żal, szybko zastąpiony czymś, czego nie potrafiłem do końca zidentyfikować – ulgą i kalkulacją. Emocje, które się pojawiły, szybko zostały przyćmione przez bardziej adekwatny wyraz szoku.

W miarę upływu dnia obserwowałem, jak Sophia rozmawiała przez telefon przyciszonym głosem, odsuwając się za każdym razem, gdy personel szpitala pytał o organizację pogrzebu. Kiedy trzeba było podjąć decyzję dotyczącą szczątków Jamesa, Sophia odpowiadała mi z nonszalancją, która wydawała się dziwnie obojętna.

„Wiesz lepiej niż ja, czego on by chciał.”

Wieczorem, gdy czekaliśmy na wydanie ciała Jamesa do domu pogrzebowego, przybył Thomas Bennett – najbliższy przyjaciel Jamesa od czasów studiów prawniczych i jego osobisty adwokat. Jego autentyczny smutek był widoczny w zaczerwienionych oczach i mocnym uścisku, gdy mnie trzymał.

„Nie mogę uwierzyć, że go już nie ma” – wyszeptał Thomas. „W poniedziałek jadłem z nim lunch”.

Skinęłam głową, niezdolna do wydobycia z siebie słów z powodu żalu. Thomas zwrócił się do Sophii, składając jej kondolencje, które spotkały się z wyćwiczonym, poważnym skinieniem głowy.

„Musimy się wkrótce spotkać” – powiedział Thomas, a jego profesjonalny ton nieco powrócił. „Są sprawy w testamencie Jamesa, które wymagają natychmiastowej uwagi”.

Sophia wyprostowała się na te słowa, ocierając oczy, które podejrzanie suche pozostały za jej okularami przeciwsłonecznymi. „Oczywiście. Może jutro. Chciałabym szybko załatwić tę sprawę dla dobra Lucasa”.

Wspomnienie o moim wnuku przebiło się przez mgłę mojego żalu. Lucas – słodki, wrażliwy Lucas – który stracił ojca, a którego matka już myślała o szybkim uporządkowaniu spraw.

„Lucasowi trzeba powiedzieć osobiście” – powiedziałem stanowczo. „Pójdę z tobą, żeby go odebrać”.

„To nie jest konieczne” – odpowiedziała szybko Sophia. „Poradzę sobie z własnym synem”.

Nie umknął mi lekki nacisk na „mój”. To była znajoma dynamika – Sophia przejmowała kontrolę nad Lucasem, gdy pasowało to do jej narracji jako oddanej matki, a jednocześnie delegowała obowiązki rodzicielskie Jamesowi. I coraz częściej mnie.

„Uwielbia cię” – dodała Sophia, sztucznie łagodząc ton. „Teraz będzie potrzebował babci bardziej niż kiedykolwiek”.

Manipulacja była dla mnie oczywista. Po trzydziestu latach pracy jako profesor psychologii, wystarczająco dużo czasu poświęciłam studiowaniu ludzkich zachowań, by rozpoznać, co robi. Sophia już się ustawiała – upewniając się, że pozostanę dostępna do opieki nad dzieckiem, jednocześnie ustalając jasne granice autorytetu.